بسم الله الرحمن الرحيم

Ebudderdâ (r.a.) nın kabri Mısır-İskenderiye-

Ebüdderdâ (Radiyallah-u Anh);

Eshab-i Kiram’ın meşhurlerinden. İsmi Uveymir bin Zeyd el-Ensari el Hazrecı’dır.

Ebüdderdâ (r.a.) künyesidir.

Doğum tarihi bilinmemektedir. 32 (M. 652) senesinde Şam’da vefat etti. Tefsir, hadis, fıkıh ilimlerinde meşhur Sahabi’dir.

Bilhassa Kur’an-i Kkerim’i ezberlemiş olmasıyla ve kıraat ilmini pek çok kimseye öğretmesiyle meşhurdur.

Ebüdderdâ (r.a.), HİCRETİN İKİNCİ SENSİNDE MÜSLÜMAN OLDU. Daha önce Ticaretle uğraşırdı. Bu sebeple çok yer gezmiş ve çok kimseler görmüştü.

Öğrendiği bir çok mâlûmat neticesinde ticaretten vazgeçip, kendi kendine ibadet etmeye başlamıştı.

Peygamberimiz Efendimiz (Sallallahu aleyhi ve sellem) Medine’ye hicret edince, Ebüdderdâ (r.a.), İSLAMİYET’İN ÜSTÜNLÜĞÜNÜ GÖREREK MÜSLÜMAN OLDU.

-“Ticaretle ibadeti birleştirmek istedim mümkün olmadı. Ticareti bırakıp ibadete yöneldim.” Buyurmuştur.

O Müslüman olmadan önce Bedir savaşı Yapılmıştı. Uhud savaşında ve diğer savaşların hepsinde bulundu.

Uhud savaşında gösterdiği cesaret ve kahramanlığı çok dikkat çekmiştir.

Peygamberimiz (Sallallahu aleyhi ve sellem) o’nu methetmiştir;

-“Üveymir ne mükemmel süvaridir.” Buyurmuştur.

Peygamberimiz (Sallallahu aleyhi ve sellem) Hicret’ten sonra Eshab-i Kiram (r.anhüm) arasında KURDUĞU KARDEŞLİKTE Ebüdderdâ (r.a.) yı Selman-ı Farisi (r.a.) ile kardeş yaptı.

Ebüdderdâ (r.a.) Hendek savaşında Hudeybiye andlaşmasında, Hayber’in fethinde, Mekke’nin fethinde, Huneyn ve Tebük gazvelerinde ve Veda Haccında da bulunmuştur.

Peygamberimiz (Sallallahu aleyhi ve sellem) in zamanında Kur’an-i Kerim’i tamamen ezberlemiştir. Ayet-i kerimelerin çoğunun tefsirini bizzat Peygamber efendimiz (s.a.v.) e sorarak öğrenmiştir.

Ebüdderdâ (r.a.) Peygamberimiz (s.a.v.) in vefatından sonra Medine-i Münevvere’de kalmayı tahammül edememiştir.

Dolaştığı her yerde Resulullah (Sallallahu aleyhi ve sellem) ın hatırasını görüp, dayanamadığından Şam’a gidip, orada yerleşti.

Devam Edecek…

İslam âlimleri ansiklopedisi

Allah-u Teâlâ hazretleri (c.c.) Bizleri ve sizleri Ebüdderdâ (Radiyallah-u anhu) nun şefaatına nail eylesin. O’nun yüzü suyu hürmetine günahlarımızı afv eylesin. Amin

Fuad Yusufoğlu

Mescid-il Kıbleyetn (Medine-i Münevvere)

Ebüdderdâ (Radiyallah-u Anh)- 2

Hazret-i Ömer (r.a.) in isteği üzere Şam’da ders vermeye başladı. Çok sayıda âlim yetiştirdi.

Tefsir, hadis, fıkıh ilimlerini öğrenmesinin yanında, verdiği Kur’an-i Kerim dersleri meşhurdur. Bu derslerinde kıraat ilmi üzerinde durmuştur.

Şam’da Câmi-i Kebir’de verdiği bu derslerine pek çok sayıda talebe katılırdı. Talebelerine onar kişilik halkalar halinde ders verirdi. Her ders halkasını ayrı ayrı kontrol ederdi.

Bir dafesında talebeleri sayıldığında binaltıyüz civarında oldukları görülmüştür. Bu derslere Eshab-i Kiram (r.anhüm) dan da katılanlar olmuştur.

Tabi-in’den yüzlerce âlim yetiştirmiştir. Bunların en meşhurları İbn-i Amir el-Yahsubi, Ümmü Derda Essugra, Sahib-i Ebüdderdâ adıyla meşhur Halife bin Sa’d, Raşıd bin sa’d (r.anhüm) ve daha bir çok âlimdir.

Ebüdderdâ (r.a.) ayrıca tebabet ilmini de bilirdi. Hastalarını tedfavi eder, gerekli ilaçları yapardı.

Hazret-i Ömer (r.a.) halifeliği sırasında bir ara Medine’ye döndü. Hazret-i Ömer (r.a.), O’na Bedir Eshabından olanlara verilen maaş kadar maaş bağladı.

Hazret-i Osman (r.a.) ın halifeliği sırasında Şam’a vali tayin edilen Hazret-i Muaviye (r.a.), halifeden bir kadı istemişti.

Hazreti Osman (r.a.)

-“Bu vazifeyi en iyi Ebüdderdâ yapar.” Buyurarak O’na verilmesini emretti.

Bu vazife sırasında da ilim yaymaya devam etti. Şam’da bulunduğu sırada Kufe’den ve diğer yerlerden çok kimse O’na fıkhı meseleler sormak üzere geliri fetvasını alırdı.

Hazret-i Ebüdderdâ (r.a.), Peygamberimiz (Sallallahu aleyhi ve sellem) den Hazret-i Aişe (r.anha) den ve Zeyd bin Sabit (r.a.) den Hadis-i Şerif rivayet etmiştir.

Kendisinden Hadis-i Şerif rivayet edenler, Hanımı Ümmü Derda (r.anha) Fedâle bin Ubeyd, Ebû Ümâme, Ma’dan ibn-i Ebi Talha, Ebû İdris Havlani, Aklama binKays, Said bin Müseyyeb, Muhammed bin Sirin (r.anhüm) ve daha çok sayıda Hadis âlimidir.

Ebüdderdâ (r.a.) nın rivayet ettiği Hadis-i Şerifler Kütüb-i sitte’de yer almıştır.

Ebüdderdâ (r.a.), ömrünü dine hizmet etmekle geçirdi. Nübüvvet kaynağından aldığı ilmi yaydı. Hazret-i Osman (r.a.) nın Halifeliği’nin son yıllarında vefat etti.

Devam Edecek…

İslam âlimleri ansiklopedisi

Allah-u Teâlâ hazretleri (c.c.) Bizleri ve sizleri Ebüdderdâ (Radiyallah-u anhu) nun şefaatına nail eylesin. O’nun yüzü suyu hürmetine günahlarımızı afv eylesin. Amin

Fuad Yusufoğlu

Mscid-il Kıbleteyn (Medine-i Münevvere)

Ebüdderdâ (Radiyallah-u Anh)- 3

Abdullah bin Selam (r.a.) ın oğlu Yusuf (r.a.) şöyle anlatmıştır;

Ebüdderdâ (r.a.) vefat edeceği sırada ben yanında idim.

Bana;

-“Kalk benim vefat etmek üzere olduğumu halka ilan et.” Dedi.

Ben kalkıp insanlara durumu bildirdim. İşitenler evine geldiler. Evin içi dışı insanla doldu.

Sonra

-“Beni dışarı çıkarın.” Demesi üzerine

Dışarı çıkardık.

-“Beni oturtunuz.” Dedi

Sonra;

-“Ey İnsanlar Resul-i Ekrem (Sallallahu aleyhi ve sellem) den işittim.”

Resulullah (Sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurdu;

-“Kim kusursuz ve noksansız bir abdest alır, sonra da tam bir ihlas ile namaz kılarsa Allah-u Teâlâ onun istediklerini ona ihsan eder.”

Bundan sonra gelenlere namazla ilgili bir miktar daha nasihatta bulundu. Son sözleri bunlar oldu.

Peygamber Efendimiz (Sallallahu aleyhi ve sellem);

-“Her Ümmetin bir Hâkimi vardır. Bu ümmetin Hâkimi de Ebüdderdâ’dır.” Buyurmuştur.

Muaz bin Cebel (r.a.) de vefat ederken Talebesi Âmr bin Meymun (r.a.) a Ebüdderdâ (r.a.) nın ilminden istifade edilmesini vasiyet ederek;

-“Yeryüzü ondan daha âlim bir kimse taşımadı.” Buyurmuştur.

Ebüdderdâ (r.a.) herkese iyilikle muamelede bulunurdu. Kızgınlıkları ve kırgınlıkları yatıştırır, hep güler yüz gösterirdi.

Kimseyi incitmez, kimseden incinmezdi. Çok tok gönüllü ve cömert idi. Kendisini ziyarete gelen her misafire ikramda bulunur, bizzat kendisi hizmet ederdi. İlmi, takvası, üstün ahlakıyla ve daha bir çok vasıflarıyla çok sevilip hürmet gösterilmiştir.

Ebüdderdâ (r.a.) iki hanımı vardı. Birisi Eshab-i kiram (r.anha) dandir. İsmi Hayre binti Hadret olup, Ümmüd Derdâ el-Kübra lakabiyle meşhurdur.

Fıkıh ve hadis ilminde âlim bir kadındı. Rivayet ettiği hadis-i şerifleri altı meşhur hadis kitabında yer almıştır.

Diğer hanımı Tabi-inden Ümmü-d Derdâ es-Sûğra lakabiyle meşhur olup, İsmi Hüreyme (r.anha) dir. Bilal, yezid, Derdâ ve Nesibe adlarında dört çocuğu vardı.

Devam Edecek…

İslam âlimleri ansiklopedisi

Allah-u Teâlâ hazretleri (c.c.) Bizleri ve sizleri Ebüdderdâ (Radiyallah-u anhu) nun şefaatına nail eylesin. O’nun yüzü suyu hürmetine günahlarımızı afv eylesin. Amin

Fuad Yusufoğlu

Mescid-i Kıbleteyn (Medine-i Münevvere)

Ebüdderdâ (Radiyallah-u Anh)- 4

Hanımı Ümmü Derdâ (r.anha) şöyle anlatmıştır;

-“Ebüdderdâ (r.a.) bir şey anlatırken ve bir hadis-i şerif naklederken daima tebessüm ederdi.”

Birgün sebebini sordum;

-“Resul-ü Ekrem (Sallallahu aleyhi ve sellem) her hadis-i şerif söyledikçe TEBESSÜM ederdi.” Dedi.

Kays bin Kesir (r.a.) nakleder;

-“Bir gün Ebüdderdâ (r.a.) ya Medine’den bir zat gelir, kendisni ziyaret eder.”

Ebüdderdâ (r.a.) niçin geldiğini sorar.

O da

-“Sizin Resulullah (Sallallahu aleyhi ve sellem) den işittiğiniz hadis-i şerifleri rivayet ettiğinizi duydum. Onun için geldim.” Der.

Ebüdderdâ (r.a.);

-“Ticaret için falan gelmedin mi?” der.

Adam;

-“Hayır.” Deyince

Ebüdderdâ (r.a.);

-“Başka bir işin veya ihtiyacın için mi geldin.” Der.

Gelen zat;

-“Sadece hadis-i şerif almak üzere geldim.” Der.

Ebüdderdâ (r.a.);

-“Pekiyi o halde dinle.”

Diyerek şu hadis-i şerif’i okur; Resul-i Ekrem (Sallallahu aleyhi ve sellem) in şu sözleri söylediğini duydum;

-“Bir insan ilim kazanmak için bir yola giderse, Allah-u Teâlâ ONA Cennette doğru bir yol açar. Melekler ilim peşinde koşanlardan hoşnut oldukları için kanatlarını onun altına gererler. İlim sahipleri için yerdekiler ve göktekiler mağfiret niyaz ederler. Denizin dibindeki balıklar bile ona dua ederler. Âlimin abid üzerindeki üstünlüğü ayın yıldızlara üstünlüğü gibidir. Peygamberlerin varisleri âlimlerdir. Bunlar dirhem ve dinar (para peşinde) koşmazlar. İlme koşarlar. Onun için onlar ilimden ne kadar fazla pay almak mümkünse o kadar alırlar.”

Devam Edecek…

İslam âlimleri ansiklopedisi

Allah-u Teâlâ hazretleri (c.c.) Bizleri ve sizleri Ebüdderdâ (Radiyallah-u anhu) nun şefaatına nail eylesin. O’nun yüzü suyu hürmetine günahlarımızı afv eylesin. Amin

Fuad Yusufoğlu

Mescid-il Kıbleteyn (Bir hurma bahçesi) Medine-i Münevvere

Ebüdderdâ (Radiyallah-u Anh)- 5

Bir defasında Ebüdderdâ (r.a.) nin evine bir zat uğradı.

Ona;

-“Eğer burada kalacaksan sana bir yer hazırlayayım yolcu isen geçip gideceksen sana azık hazırlayayım.” Dedi.

O zat;

-“Yolcuyum gideceğim.” Dedi.

Ebüdderdâ (r.a.);

-“Öyle ise sana en güzel azığı hazırlayayım, bundan daha kıymetli azık olsa idi onu sana verirdim.” Dedi.

Sonra şöyle devam etti.;

-“Bir gün Resulullah (Sallallahu aleyhi ve sellem) ın huzuruna gitmiştim.”

Dedim ki;

-“Yâ Resulallah (s.a.v.) zenginler dünyayı da ahreti de kazandılar, onlar hem namaz kılıyor hem oruç tutuyorlar, hem sadaka verebiliyorlar. Fakat biz fakir olduğumuz için SADAKA veremiyoruz.”

Bunun üzerine Resul-i Ekrem (Sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurdu;

-“Sana bir şey söyliyeyim mi? Sen onu yapınca kavuştuğun şeye ancak onu yapanlar kavuşulabilir, Yapamayanlardan hiç biri ona yetişemezler Her namazdan sonra otuzüç kere tesbih (SUBHANALLAH) otuz üç kere Tahmid (ELHAMDÜLİLLAH) otuz üç kere Tekbir (ALLAH-U EKBER) getir.”

Bir defasında Kureyş’ten bir zat Ensar (r.anhüm) den bir zat’ın dişini kırmıştı. Dişi kırılan zat Hazret-i Muaviye (r.a.) ye gidip şikayet etti.

Hazret-i Muaviye (r.a.) helâlaşmalarını tavsiye etti.

Fakat şikayet eden kabul etmedi.

Hazreti Muaviye (r.a.) o zat’a Ebudderdâ (r.a.) yı göstererek;

-“Bak bu Zat’a sor.” Dedi.

Bunun üzerine Ebüdderdâ (r.a.) şöyle dedi;

-“Resul-i Ekrem Sallallahu aleyhi ve sellem) den işittim;”

-“Bir müslümanın bedenine bir zarar gelirde, buna sebep olanı (yapanı) affeder, hakkını HELAL ederse, Allah-u Teâlâ onu bir derece yükseltir. O’nun bir hatasını affeder.” Buyurdu.

Bunu dinleyen Zat Ebüdderdâ (r.a.) bakarak;

Devam Edecek…

İslam âlimleri ansiklopedisi

Allah-u Teâlâ hazretleri (c.c.) Bizleri ve sizleri Ebüdderdâ (Radiyallah-u anhu) nun şefaatına nail eylesin. O’nun yüzü suyu hürmetine günahlarımızı afv eylesin. Amin

Fuad Yusufoğlu